Vraag je je af hoeveel Surinamers er in Nederland wonen en hoe die groep precies wordt geteld? Je bent niet de enige. In gesprekken over migratie en herkomst lopen definities vaak door elkaar, waardoor cijfers verschillend kunnen lijken. In dit artikel leg ik op een vriendelijke en duidelijke manier uit wat de actuele aantallen zijn, hoe ze worden opgebouwd en waar de meeste Surinamers wonen. Je krijgt inzicht in de verdeling per provincie en grote stad, de opbouw naar generatie en leeftijd en de belangrijkste ontwikkelingen door de jaren heen. Zo heb je alle feiten helder bij elkaar.
Hoeveel Surinamers wonen er in Nederland? De kerncijfers op een rij
Het antwoord hangt af van wat je precies meet. Er zijn drie gebruikelijke manieren om te tellen:
• Inwoners met Surinaamse migratieachtergrond: dit is de meest gebruikte maat. In 2022 telde Nederland 359.814 inwoners met Suriname als herkomstland. Dat zijn mensen die zelf in Suriname zijn geboren of van wie ten minste één ouder in Suriname is geboren.
• In Nederland ingeschreven personen die in Suriname zijn geboren: in 2022 ging het om 177.945 personen. Dit is een deelverzameling van de totale groep met Surinaamse herkomst, namelijk de eerste generatie.
• Inwoners met de Surinaamse nationaliteit: in 2022 hadden 6.888 ingeschreven inwoners Surinaams als primaire nationaliteit. De meeste Surinaamse Nederlanders hebben de Nederlandse nationaliteit, waardoor dit getal veel lager ligt dan de totale herkomstgroep.
Wanneer je de recente trend meeweegt, kom je voor 2023 uit op ongeveer 365.000 inwoners met Surinaamse herkomst in Nederland. Dat bevestigt het beeld van een stabiele en grote gemeenschap die al decennialang sterk is verankerd in de samenleving.
Wat telt precies mee in de statistiek
Bij herkomstcijfers is het belangrijk om definities zuiver te houden. De herkomstgroep Suriname is een indeling op basis van geboorteland van de persoon of van diens ouders. De eerste generatie is in het buitenland geboren. De tweede generatie is in Nederland geboren en heeft ten minste één in het buitenland geboren ouder. Nationaliteit is iets anders dan herkomst. Veel Surinaamse Nederlanders hebben een Nederlands paspoort, waardoor het aantal met Surinaamse nationaliteit relatief klein is.
Waar wonen de meeste Surinamers in Nederland?
De Surinaamse gemeenschap concentreert zich vooral in de Randstad, met duidelijke zwaartepunten in Zuid-Holland en Noord-Holland, en in Flevoland. Enkele kerncijfers per provincie helpen om het overzicht te krijgen.
Provincies met de grootste aantallen
• Zuid-Holland telt veruit de meeste inwoners met Surinaamse herkomst, ongeveer 151.886 in 2022. Binnen de provincie springen de grote steden eruit, met Rotterdam, Den Haag en omliggende gemeenten als Zoetermeer en Capelle aan den IJssel.
• Noord-Holland volgt met circa 99.355 inwoners van Surinaamse herkomst in 2022. Amsterdam is hier de absolute uitschieter en blijft al jaren de grootste Surinaamse stad van Europa.
• Flevoland heeft in verhouding tot het totale inwonertal een opvallend grote Surinaamse gemeenschap, met ongeveer 29.302 mensen in 2022, vooral in Almere en Lelystad.
Grootste gemeenten naar aantal inwoners met Surinaamse herkomst
• Amsterdam: ongeveer 64.629
• Rotterdam: ongeveer 52.639
• Den Haag: ongeveer 46.068
• Almere: ongeveer 23.912
Daarna volgen gemeenten als Zoetermeer, Utrecht, Zaanstad, Haarlemmermeer en Lelystad. In Noord- en Zuid-Holland gaat het vaak om stedelijke wijken met een lange Surinaamse geschiedenis. In Flevoland zie je veel gezinnen die in de groeigemeenten een huis en toekomst vonden.
Ook relevant: andere provincies
In de rest van Nederland is de Surinaamse gemeenschap kleiner maar zichtbaar. Enkele ordegroottes uit 2022 geven richting. Gelderland telt ongeveer 12.072 inwoners met Surinaamse herkomst. In Groningen gaat het om ongeveer 6.223. In Overijssel ongeveer 5.587 en in Limburg ongeveer 3.218. Friesland en Zeeland tellen enkele duizenden, Drenthe rond de 1.900. De verdeling bevestigt het Randstadprofiel, met daarbuiten pockets in middelgrote steden en studentensteden.
Hoe deze aantallen zijn ontstaan: de migratiegolven
Wie de geschiedenis kent, begrijpt beter waarom de kaart van vandaag eruit ziet zoals die eruit ziet. Tot ver in de twintigste eeuw was de Surinaamse gemeenschap in Nederland relatief klein. Dat veranderde vooral rond de onafhankelijkheid van Suriname in 1975 en in de jaren daarna. Velen kozen toen voor Nederland, mede dankzij de afspraken in de Toescheidingsovereenkomst.
De cijfers uit de migratiestatistiek tonen duidelijke piekmomenten. In 1975 arriveerden bijna veertigduizend Surinamers in Nederland. In de jaren daarna waren er opnieuw grotere instroomjaren, onder meer vlak voor het aflopen van de overgangsregeling aan het eind van de jaren zeventig en rond 1980. Tussen 1965 en 1994 kwamen in totaal ruim 250.000 Surinamers naar Nederland. Een deel daarvan keerde later terug, maar het grootste deel bouwde hier een leven op. Dat verklaart de omvangrijke eerste generatie van vandaag en de inmiddels grote tweede generatie.
Waarom vooral in de Randstad en Flevoland
Er spelen praktische redenen. De eerste vestiging vond plaats in grote steden waar werk, onderwijs en bestaande netwerken aanwezig waren. De Bijlmermeer in Amsterdam en wijken in Rotterdam en Den Haag werden belangrijke ankerplekken. Flevoland kwam later op als aantrekkelijke woonbestemming, met name Almere en Lelystad, waar ruimte en gezinswoningen beschikbaar waren. Zo ontstonden stabiele Surinaamse netwerken binnen en buiten de traditionele stedelijke centra.
Leeftijdsopbouw en generaties: hoe de groep er nu uitziet
De Surinaamse gemeenschap heeft een interessante leeftijdsopbouw. In 2022 waren er 95.626 in Suriname geboren inwoners in de leeftijd van 45 tot 65 jaar. Dat is ruim de helft van alle in Suriname geboren personen in Nederland. Deze groep draagt de geschiedenis van de migratiegolven en vormt vaak de ouders of grootouders van de tweede generatie.
Kijk je naar de totale herkomstgroep, dus eerste en tweede generatie samen, dan zie je brede leeftijdsbanden. De jongere groepen bevatten relatief veel mensen van de tweede generatie, die in Nederland zijn geboren en hier de school doorlopen. Rond de dertig tot veertig jaar is de mix tussen eerste en tweede generatie zichtbaar, omdat veel migratie juist decennia terug plaatsvond en de kinderen inmiddels volwassen zijn.
Wat betekent dit in de praktijk
De leeftijdsopbouw heeft gevolgen voor wonen, zorg, onderwijs en arbeidsmarkt. De grotere cohorten van 45 tot 65 jaar naderen pensioengerechtigde leeftijd. Dat betekent meer aandacht voor gezond ouder worden en cultureel sensitieve zorg. Tegelijkertijd is de tweede generatie in de bloei van de carrière, met groei in midden en hoger beroepsonderwijs en universiteit. In mijn werk met cijfers voor gemeenten zie ik dat de combinatie van ervaren professionals en opstromende jongeren een sterke impuls geeft aan ondernemerschap, onderwijsdeelname en cultuur.
Een diverse gemeenschap: Hindostanen, Creolen, Javanen en anderen
De Surinaamse gemeenschap is geen monoliet. Zij bestaat uit herkenbare groepen met eigen tradities, verhalen en familiegeschiedenissen. Hindostanen en Creolen vormen samen het grootste deel. Indicatief kom je uit op ongeveer 45 procent Hindostaans en ongeveer 40 procent Creools. Javanen vormen een volgende herkenbare groep, rond 7 procent. Daarnaast zijn er Marrons, Chinezen en andere kleinere groepen waaronder Inheemsen en Surinamers van gemengde afkomst. Deze verhoudingen verschillen per stad en wijk en zijn in de tijd veranderd door migratie en gezinsvorming.
Wie door Den Haag loopt, ziet veel Hindostaanse invloeden. Amsterdam en Rotterdam hebben al heel lang grote Afro Surinaamse netwerken met sterke culturele organisaties. In Flevoland is de mix vaak breder en familiegroepen wonen dichter bij elkaar in nieuwe woonwijken. De dynamiek is zichtbaar in dagelijkse zaken als winkels, religieuze instellingen, sportclubs en culinaire tradities.
Taal, cultuur en invloed op het hedendaagse Nederland
Surinaamse Nederlanders hebben een grote culturele impact. Dat begint bij taal. Het Surinaams Nederlands en het Sranantongo, maar ook Sarnami en Surinaams Javaans, hebben sporen achtergelaten in straattaal, muziek en media. Je hoort de invloed in woorden en uitdrukkingen, in zang en rap, in cabaret en op televisie. De keuken is even zichtbaar, met roti, saoto, bami en moksi meti als geliefde gerechten die de afgelopen decennia zijn uitgegroeid tot vaste waarden in veel Nederlandse steden.
Ook op het gebied van onderwijs en werk is de vooruitgang goed te zien. Surinaamse Nederlanders zijn al lang sterk vertegenwoordigd in zorg, onderwijs, overheid, cultuur en sport. De opkomst bij verkiezingen is hoog en de vertegenwoordiging in de politiek is groter dan veel mensen denken. Gemengde relaties komen relatief vaak voor vergeleken met andere grote herkomstgroepen. Dat alles samen verklaart waarom de Surinaamse gemeenschap vaak als stevig ingebed wordt beschouwd, ondanks dat discriminatie en ongelijkheid nog steeds aandacht vragen.
Nationaliteit, paspoorten en het kleine aantal ongedocumenteerden
Een punt dat soms verwarrend is, gaat over nationaliteit. Het aantal inwoners met de Surinaamse nationaliteit is klein, omdat de meeste Surinaamse Nederlanders een Nederlands paspoort hebben. Dat verklaart waarom herkomstcijfers veel hoger liggen dan nationaliteitscijfers. Binnen dit beeld is er een kleine, maar schrijnende groep ongedocumenteerden, veelal ouderen die in de jaren tachtig of negentig naar Nederland kwamen en vanwege ingewikkelde regelgeving nooit een volwaardige status kregen. Het gaat naar schatting om enkele honderden personen. Hun situatie vraagt om bestuurlijke en menselijke aandacht, zeker nu de zorgvraag toeneemt.
Historische mijlpalen die de cijfers verklaren
Tot de jaren zestig kwamen vooral studenten en hoger opgeleide Surinamers naar Nederland. Vanaf het midden van de jaren zestig nam de migratie toe door betere reismogelijkheden en een gunstige arbeidsmarkt. Rond de onafhankelijkheid van 1975 bereikte de migratie een piek, waarna in 1980 opnieuw een golf volgde. Politieke en economische ontwikkelingen in Suriname bepaalden mede het ritme. In de jaren negentig was er nog altijd migratie, al was het patroon geleidelijker. De jaren daarna draaide de balans vaker om gezinnen en gezinsvorming, met ondertussen een sterke eigen tweede generatie.
Actuele context: de bevolking als geheel
Het is ook nuttig om de cijfers naast het totaalbeeld te leggen. Op 1 januari 2024 telde Nederland ongeveer 17,9 miljoen inwoners. Ongeveer 83,8 procent is in Nederland geboren. Dat onderstreept dat herkomstgroepen, waaronder de Surinaamse, een duidelijk herkenbare maar nog steeds beperkte aandeel vormen in het totale beeld. De spreiding van mensen met buitenlandse herkomst laat overal in Nederland groei zien, met de grootste concentraties in de Randstad en in enkele steden daarbuiten.
Handig: zo vind je snel verwante cijfers
Wil je de Surinaamse cijfers spiegelen aan het totaal of aan een andere herkomstgroep, dan helpt een korte routekaart. Voor het totaal aantal inwoners en achtergronduitleg kun je terecht bij deze uitlegpagina over het Nederlandse inwonertal: hoeveel mensen wonen er in Nederland. Wil je cijfers vergelijken met een andere grote herkomstgroep, dan is deze pagina informatief: hoeveel Marokkanen wonen er in Nederland. En zoek je bredere context en achtergrondartikelen, bekijk dan het overzicht: blogs.
Mijn ervaring met deze cijfers
Ik werk al jaren met demografische data en gemeentelijke analyses. Wat helpt, is altijd eerst de vraag te verhelderen. Bedoel je mensen met Surinaamse herkomst, mensen die in Suriname zijn geboren of mensen met een Surinaams paspoort. Pas als je die keuze maakt, kun je bronnen goed naast elkaar leggen. In opdrachten voor steden en regio’s zie ik dat het loont om naast het totaal ook te kijken naar leeftijd, generatie en wijkniveau. Dan wordt duidelijk waar kansen liggen voor onderwijs, werk en zorg, en waar cultuur en gemeenschapszin al stevig geworteld zijn. Juist die combinatie van cijfers en context geeft houvast.
Samengevat
Als je vraagt hoeveel Surinamers er in Nederland wonen, dan gaat het meestal om inwoners met Surinaamse herkomst. Reken dan op ongeveer 360 duizend in 2022 en rond 365 duizend in 2023. Ruim 177 duizend zijn in Suriname geboren. De grootste concentraties liggen in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Almere, met Zuid-Holland, Noord-Holland en Flevoland als belangrijkste provincies. Achter die cijfers schuilt een generatieverhaal dat Nederland op tal van manieren mede heeft gevormd.
Conclusie
De vraag hoeveel Surinamers er in Nederland wonen heeft meerdere juiste antwoorden, afhankelijk van je definitie. Kies je voor herkomst, dan kom je recent uit rond 360 tot 365 duizend mensen. Kies je voor geboorteland, dan gaat het om bijna 178 duizend. Voor nationaliteit is het getal veel kleiner. Het zwaartepunt ligt in de Randstad en Flevoland, met Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Almere als grootste steden. De leeftijdsopbouw en de geschiedenis van migratiegolven verklaren het patroon. Met heldere definities kun je cijfers eerlijk vergelijken en zinvol gebruiken.
Hoeveel Surinamers wonen er in Nederland in totaal?
Dat hangt af van de definitie. Met Surinaamse herkomst telde Nederland in 2022 ongeveer 359.814 inwoners en in 2023 rond 365.000. Gaat het alleen om mensen die in Suriname zijn geboren, dan waren dat er 177.945 in 2022. Het aantal mensen met de Surinaamse nationaliteit is veel kleiner dan de herkomstgroep.
In welke steden wonen de meeste Surinamers in Nederland?
De grootste aantallen vind je in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Almere. Indicatief gaat het om ongeveer 64.629 in Amsterdam, 52.639 in Rotterdam, 46.068 in Den Haag en 23.912 in Almere. Daaromheen liggen gemeenten als Zoetermeer, Utrecht, Zaanstad en Haarlemmermeer met eveneens aanzienlijke Surinaamse gemeenschappen.
Wat is het verschil tussen Surinaamse herkomst, geboorteland en nationaliteit?
Herkomst gaat over jezelf of je ouders. Eerste generatie is in het buitenland geboren, tweede generatie in Nederland met ten minste één in het buitenland geboren ouder. Geboorteland is enkel waar iemand zelf is geboren. Nationaliteit is het paspoort. De meeste Surinaamse Nederlanders hebben de Nederlandse nationaliteit.
Hoe is de leeftijdsopbouw van Surinamers in Nederland?
Onder de in Suriname geboren inwoners is een groot deel tussen 45 en 65 jaar. Dat komt door de migratiegolven rond en na 1975. Bij de totale herkomstgroep zie je veel tweede generatie in jongere leeftijdsklassen. Voor beleid betekent dit aandacht voor ouder worden en tegelijk kansen voor onderwijs en werk bij jongere generaties.
Waarom verschillen cijfers over hoeveel Surinamers in Nederland wonen?
Omdat bronnen niet altijd hetzelfde meten. Herkomst, geboorteland en nationaliteit zijn verschillende invalshoeken. Herkomstcijfers zijn het grootst, nationaliteitscijfers het kleinst. Controleer daarom altijd wat er precies is geteld. Met de juiste definitie kun je cijfers over hoeveel Surinamers in Nederland wonen eerlijk naast elkaar leggen.